میزان آب مصرفی برحسب میزان جریان آب تنظیم شده برایس دستگاه در هر جلسه بین ۱۲۰-۱۸۰ لیترمی باشد که ایم میزان در هر سال در حدود ۲۰ متر مکعب می باشد. که این عدد به نوع دستگاه و مدت دیالیز بستگی دارد. در دستگاههای جدید با Qd بین ۵۰۰ تا ۷۰۰ ml/min معمولاً ۱۲۰ تا ۲۰۰ لیتر آب در هر جلسه مصرف میشود.
آلایند ههای متعددی در آب مورد مصرف جهت دیالیز وجود دارند که برای بیماران زیان آور می باشند. به همین جهت استفاده از آب بسیار خالص برای دیالیز های معمولی و با صافیهای high flux به طور جدی توصیه می شود.
امروزه بر اساس ISO 23500 استفاده از Ultra-pure Dialysate مخصوصاً در High-flux و Hemodiafiltration توصیه استاندارد است. بهتر است اصطلاح Ultra-pure Water/Dialysate اضافه شود.
♦ ۹۹-۹۵ در صد آلاینده های یونی را برداشت می کند.
♦ بیش از ۹۵ درصد آلاینده های غیر یونی با وزن مولکولی بالا محافظت از عبور آلاینده های میکروبی مثل باکتری ،ویروس ،اندوتوکسین ها
♦ دارای H+ برای مولکول با بار منفی و OH- برای اتصال به آلاینده دارای بار مثبت
♦ به عنوان خط دوم برای خالص سازی آب استفاده می شود.
♦ آلاینده های میکروبی را بر داشت نمی کند.
♦ پس از اشباع رزین ها باید تعویض شود.
۱- قبل از تصفیه:(PRE TREATMENT) نرم کننده، SOFTENER))، کربن فعال،ACTIVATED CHARCOL)) میکرو فیلترها.
۲- واحد اسمز معکوس REVERSE OSMOSIS) ) که بیش از ۹۰ % ناخالصی ها را می گیرد.
۳- یون زداها DEIONIZER) ) مواد حل شونده باردار را با یونهای هیدروژن و هیدروکسیل تبادل می کنند .
۴- میکروفیلترها
املاح کلسیم و منیزیم از جمله ناخالصیهای آب به شمار می روند . متداولترین روش برای حذف سختی آب، استفاده از سختیگیرهای رزینی می باشد .
رزینها، کلسیم و منیزیم را با سدیم تعویض کرده و در نتیجه سختی آب را کاهش می دهند. رزینهای دستگاه سختی گیر پس از مدت زمان معین اشباع می شوندو کارایی خود را از دست می دهند.
دریچه های کنترل و اهرم ها ، مسیر جریان آب را به داخل سیستم و سیکل کاری را تعیین می کنند.
۱- ابتدا عمل شستشوی معکوس انجام می شود . بدین ترتیب مواد معلق از بستر رزین زدوده می شوند و فشردگی بستر کاهش می یابد.
۲ -شیر منبع نمک باز می شود . سپس اهرم را به مدت ۲۵ الی ۴۵ دقیقه در موقعیت لازم قرار داده می شود، تا رزین دستگاه سختیگیر با محلول نمک شستشو شود.
۳ – شیر منبع نمک باید بسته شود تا رزین با آب تمیز شستشو شود.
۴ – دستگاه تصفیه، جهت بهره برداری آماده است.
۵ – منبع آب نمک برای احیاء دوره بعد باید آماده گردد. برای این منظور، کمبود نمک آن را جبران و مخزن را از آب سختی گرفته شده پر کنید.
کلر تزریقی در تصفیه خانه ها برای مقابله با آلودگی ها ی میکربی ، موجب ایجاد آلودگی شیمیایی آب می گردد . کربن فعال شده، نوع خاصی از کربن است که به علت بالا بودن سطح مخصوص که نشانگر تخلخل بسیار زیاد است، از سایر انواع کربن متمایز می شود .
حذف کلرامین مهمترین وظیفه کربن فعال است، زیرا کلرامین میتواند موجب همولیز شدید در بیماران دیالیزی شود.
– کربن فعال از نظر سطحی دارای فعالیت بالایی است و اثر جذب کنندگی ذاتی دارد.
-کربن فعال دارای تخلخل بالایی بوده و بنابراین سطح تماس آن با فاز جذب شونده زیاد است.
اساس کار این دستگاهها بر عبور ملکولهای غیریونی مثل آب از یک غشاء با روزنه های بسیار ریز بنا شده است . این غشاها به صورتی ساخته شده اند که ملکولهای خنثی را براحتی از خود عبور می دهند . به همین دلیل آب ورودی به سیستم، که دارای املاح مختلف است به آب تقریباً خالص تبدیل میگردد .
در سیستم اسمز معکوس، جریان ورودی یا خوراک به دو جریان آب تصفیه شده و پساب غلیظ تبدیل می شود.
| آلاینده / پارامتر | حداکثر مقدار مجاز |
|---|
| باکتری (Water for Dialysis) | < 100 CFU/mL |
| باکتری (Ultra-pure Water) | < 0.1 CFU/mL |
| اندوتوکسین (Water for Dialysis) | < 0.25 EU/mL |
| اندوتوکسین (Ultra-pure Dialysate) | < 0.03 EU/mL |
| آلومینیوم | < 0.01 mg/L |
| کلرامین (مجموع کلر آزاد و کلرامین) | < 0.1 mg/L |
| فلوراید | < 0.2 mg/L |
نکات بالینی کلرامین میتواند موجب همولیز شدید در بیماران همودیالیزی شود؛ بنابراین پایش منظم فیلترهای کربن فعال ضروری است. آلومینیوم با انسفالوپاتی، استئومالاسی و آنمی مقاوم به درمان ارتباط دارد. اندوتوکسینها حتی بدون ایجاد عفونت، باعث التهاب مزمن، تب حین دیالیز و مقاومت به اریتروپویتین میشوند. استفاده از Ultra-pure Water و Ultra-pure Dialysate در دیالیز High-flux و بهویژه Online Hemodiafiltration (HDF) توصیه میشود.
در انتها بایستی متذکر شد میزان جریان محلول دیالیز در دیالیز حاد بایستی ۵۰۰ میلی لیتر در دقیقه و میزان درجه حرارت محلول دیالیز ۳۴ – ۳۶ درجه سانتیگراد باشد که در بیماران که مستعد هیپوتنشن هستند درجه حرارت پائینتر قابل استفاده است.در بیماران مستعد هیپوتانسیون میتوان از Cool Dialysis استفاده کرد.